ZALASOWA

INFORMACJE OGÓLNE

Miejscowość Zalasowa, położona jest w gminie Ryglice na Pogórzu Karpackim, na obszarze Pogórza Ciężkowickiego, nad potokami Wątok, Dulcza i Zalasówka oraz ich dopływami. Od zachodu graniczy z Tuchowem i Karwodrzą (gmina Tarnów),od północy z Szynwałdem (gmina Skrzyszów),od wschodu z Wolą Lubecką i Zwiernikiem (gmina Pilzno),a od południa z Uniszową, Ryglicami i Joninami. Zalasowa leży w odległości 15 km od Tarnowa, 11 km od Lubczy, 6 km od Ryglic oraz 7 km od Tuchowa. Jest obszarowo dużą miejscowością bowiem zajmuje powierzchnię ponad 26 km2, zaś długość jej granic wynosi 33 km . Zamieszkuje w niej ponad 3 tyś. osób. Zawiera 13 przysiółków, m.in. Stawiska, Piekło, Dolce, Świniogóra, Wolniki, Od Ryglic i inne. Posiada kod pocztowy: 33-159 Zalasowa .

HISTORIA

Można się domyślać, że Zalasowa istniała już przed 1378 r. o czym może świadczyć fakt, że Rafał, młodszy syn Spicymira z Tarnowa około 1362 r. kupił za 300 grzywien i za pół łana w Rzędzinie od Michała z Kielanowic część Zalasowej. Zalasowa jest miejscowością lokowaną w 1 poł.XIV na prawie polskim. W 2 poł.XIV wieku przeniesiona została na prawo niemieckie. W 1378 r. po śmierci Spytka z Tarnowa, Zalasową obejmuje Jan z Tarnowskich, który w swoich rękach jednoczy wszystkie dobra rodzicielskie. W roku 1508 Zalasowa miała sołtysa, był nim Jarosław Śluzowski. Osią układu osadniczego był ciek wodny potoku Zalasówka, wzdłuż którego poprowadzona została główna droga z Szynwałdu -na północy, do Ryglic - na południu. Wieś przybrała kształt łańcuchówki. Po przeniesieniu wsi na prawo niemieckie , grunty podzielono na łany. Pod koniec wieku XVI zlikwidowano w Polsce urząd sołtysa, zastąpił go wójt - człowiek miejscowy, mianowany przez właściciela wsi. Zalasowa posiadała wówczas 2 folwarki: tzw. folwark sołtysi, od strony Szynwałdu, charakterystyczny dla wszystkich wsi na prawie niemieckim oraz od II poł. XV wieku folwark pański (Tarnowskich), znajdujący się na terenie obecnego centrum wsi. Istniały w przeszłości w Zalasowej 4 karczmy. Dochody z najsłynniejszej z nich, na Podkościelu (obecnie Karczmisko), stanowiły ponad 50% całych dochodów wsi. Chłopom zabronione było picie w obcych karczmach, jeśliby któryś się tego dopuścił, to "plagami karany będzie".

W latach 20-tych XVIII w. weszła Zalasowa w posiadanie Sanguszków, którzy byli jej ostatnimi właścicielami, do początku XX wieku. Przed I wojną światową, w czasach Konstancji Sanguszko, wdowy po Eustachym, rozparcelowano folwark Sanguszków. Po I rozbiorze wieś znalazła się w granicach Austrii. 11.IX.17 72 odczytano z ambon proklamację Marii Teresy o objęciu władania, zaś 29.XII.17 73 r. miał miejsce hołd homagialny..

W 1846 r. przetoczyła się przez tarnowskie tragiczna "rabacja" Jakuba Szeli, nie omijając Zalasowej i okolic. Z rąk przybyłej z zewnątrz chłopskiej gromady zginął dzierżawca Feliks Jakubowski. Natomiast sami Zalasowianie napadli na Ryglice, mordując 9 osób we dworze.

Do roku 1934 Zalasowa istniała jako samodzielna gmina jednostkowa, a następnie na 20 lat włączono ją do gminy Ryglice. Od roku 1955 do lipca 1960 była samodzielną Gromadzką Radą Narodową, a od lipca 1960 wspólną GRN z Szynwałdem. Od 1 stycznia 1973 Zalasowa ponownie wraca do gminy Ryglice.